Sektor sztucznej inteligencji znalazł się podążając ścieżką, która nieuchronnie prowadzi do spektakularnego przesilenia. Gary Gensler, były przewodniczący Amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (SEC), w wywiadzie udzielonym stacji CNN stwierdził wprost, że boom wokół sztucznej inteligencji przekształcił się w klasyczną bańkę spekulacyjną. Według jego przewidywań pęknięcie tego rynku oraz związana z tym korekta gospodarcza mogą nastąpić jeszcze przed listopadem 2028 roku, czyli przed kolejnymi wyborami prezydenckimi w Stanach Zjednoczonych.
Gensler, który kierował SEC w latach 2021–2025, a obecnie dzieli się swoją wiedzą jako wykładowca w Massachusetts Institute of Technology (MIT), zwrócił uwagę na gigantyczną skalę kapitału pompowanego w infrastrukturę. Szacunki wskazują, że roczne wydatki na ten cel osiągnęły poziom około 800 miliardów dolarów. Giganci technologiczni wydają obecnie na rozwój sztucznej inteligencji pięciokrotnie więcej niż jeszcze trzy lata temu. Tempo napływu środków znacznie przewyższa jednak generowane przez te technologie realne zyski.
Historyczne analogie i mechanizmy rynkowe
Zdaniem eksperta obecna sytuacja wpisuje się w powtarzalny schemat znany z historii gospodarczej. Każda przełomowa innowacja – od dziewiętnastowiecznej gorączki budowy kolei, przez powszechną elektryfikację w latach 20. XX wieku, aż po szał dot-comów na przełomie tysiącleci – charakteryzowała się falą nadmiernych inwestycji, po której musiał nastąpić okres bolesnej weryfikacji.
Choć sam fundament technologiczny sztucznej inteligencji nie budzi wątpliwości analityków, problem tkwi w sposobie wyceniania perspektyw rynkowych oraz finansowaniu całego przedsięwzięcia. Gensler wyraził zaniepokojenie mechanizmami dłużnymi, w tym skomplikowanymi strukturami pozabilansowymi oraz finansowaniem o charakterze obrotowym. W jego opinii instytucje finansowe mogły pożyczyć zbyt dużo pieniędzy w zbyt krótkim czasie, co dryfemje cały ekosystem w stronę podwyższonego ryzyka systemowego.
Kto ucierpi najbardziej? Zagrożone neocloudy
Podczas gdy największe korporacje technologiczne dysponujące silnymi, tradycyjnymi biznesami powinny przetrwać nadchodzące zawirowania, mniejsze podmioty mogą znaleźć się w niezwykle trudnym położeniu. Szczególnie narażone na bankructwa są tzw. neocloudy – firmy świadczące usługi obliczeniowe w chmurze, które zaciągnęły ogromne długi na zakup zaawansowanych procesorów graficznych (GPU) i budowę centrów danych na wynajem.
Warto zauważyć, że ostrzeżenia nadeszły w niezwykle wrażliwym momencie dla całej branży, tuż przed historycznym debiutem giełdowym spółki Anthropic, który przyciąga rekordową uwagę inwestorów. Skala zaangażowania kapitałowego sprawia, że ewentualne załamanie wycen może pociągnąć za sobą poważne konsekwencje dla szerokiego rynku finansowego.
Różniące się głosy ekspertów
Nie wszyscy uczestnicy rynku podzielają tak czarny scenariusz. Przykładowo Ed Yardeni, prezes Yardeni Research, określił obawy o krach mianem przesadzonych, argumentując, że rynek ma charakter samoregulujący się, a mnożniki wycen producentów zaawansowanych chipów mieszczą się w rozsądnych granicach.
Niezależnie od tego, czy nadchodząca korekta przyjmie formę łagodnego spowolnienia, czy głębszego tąpnięcia porównywalnego z pęknięciem bańki internetowej z 2000 roku, sygnały ostrzegawcze wysyłane przez dawnych regulatorów rynku zmuszają inwestorów do większej ostrożności. Pytaniem pozostaje nie to, czy nadejdzie korekta, lecz jak głęboki ślad odczuje globalna gospodarka.
Źródło: edition.cnn.com

